201509.07
0

Uluslararası Hukuk Büroları, Yalnızca Hukuku Değil Dünyayı Da Yöneten Hukuk Bürolarıdır, Av. Umut METİN

Beklenmeyen bir başlık olsa gerek… Bu yazımı Türk Hukuku ile sınırlandırmadan, dünya üzerindeki hukukun ve yine dünya üzerindeki az sayıdaki profesyonelleşmiş hukukçu ve yönettikleri Hukuk Büroları’nın, dünya ticaretinde yarattıkları muazzam etkiyi özetle anlatacağım. Devletler arasında, her alanda – ancak özellikle uluslararası ticaret alanında – kurulan uluslarası örgütlerin yasal bir zeminin olması gerekmektedir. Bu yasal zemin bazen karşılıklı anlaşmalar, konvansiyonlar ile kendini gösterirken, bazen de kurumsal yapılar ile ve organlarıyla karşımızda yer almaktadır. Bu yapılara örnek olarak; DÜNYA TİCARET ÖRGÜTÜ ilk akla gelendir. Özellikle tüm dünya insanlarının hemen hergün kullandığı “ global – küresel ” gibi kelimelerin arkasında kurumsal olarak duran bu dev yapı, Dünya Ticaret Örgütü’dür ( World Trade Organization – WTO ). Bu örgüt, her alanda dünya ticaretini şekillendirmektedir. Mevcut yasal zeminde, her ne kadar taraf devletler / üye devletler etkin gözükse de, etkili güç çok zaman aslında perde arkasındadır. Dünya üzerinde ticaret olabildiğince liberalleşmiş, yeni pazarlara açılma ihtiyacı, daha çok kazanç için kaçınılmaz hedef olmuştur. Aslında, yeni pazarlara girenler devletler değil, ilgili devletlerin şirketleri olmuştur. Bu şirketler dünyaya açılma isteğiyle, kendi devletlerinin de yarattığı az önce belirttiğim yasal zeminde, diğer devletlerin pazarlarına rahatça ve hukuki güvenle girebilmenin rahatlığını yaşamak istemektedirler. Ancak yeni pazara giren ile pazarına girilen ülkenin şirketi arasında belirli ihtilafların yaşanması kaçınılmazdır. Dünya Ticaret Örgütü’nde görülen; KODAK – FUJI DAVASI, iki dünya devi şirketin, devletler maskesi ile menfaatlerini korumak için nasıl karşı karşıya gelebildiğinin açık kanıtıdır. Yine hepimizin çok iyi bildiği CHIQUITA MUZ markası, dünya pazarındaki payını arttırmak ve payını engelleyecek tasarruflara karşı ABD’nin gücü altında EC-Bananas olarak bilinen davayı gündeme taşımıştır. Aynı şekilde KODAK’ın pazardaki payının korunması amacıyla bu sefer JAPONYA’nın gücü kullanılmıştır. Görülen hiçbir davada şirketler kağıt üzerinde taraf değilken, devletlerarası ticaretin menfaat çatışması adı altında, aslında şirketler arası menfaat çatışmaları düzenlenmektedir. Yani şirketler devletlerin güçlerini dolaylı olarak kullanarak, dünya ticaretini belirlemek istemektedirler. Devletin arkasında şirket, şirketin arkasında Profesyonel Hukukçu (Hukuk Bürosu) , Uluslararası Hukuk Bürosu veya Uluslararası Hukuk Bürolarının olması bu yapıda kaçınılmazdır. Bu süreçte karmaşık hukuki düzenlemeleri ve dünya örgütlerinin yargılama süreçlerine vakıf avukatlar , hukuk büroları sonucu belirleyen oranda güçlü rol oynarlar, yargılama stratejisi ve sunulacak- sunulmayacak iddialarla sonucu onlar belirler. Çünkü, gerçekleşen yargılamada hukuk tartışılır ve dünya ticareti – çok zaman fark edilmeden – aslında bu tartışmadan çıkacak sonuca göre belirlenir. Perde önünde üye devlet, perde arkasında hukuk bürosunun çalışmasıyla, etkin sonuçlar alınmaktadır. Bu yargılamanın önemi , daha önce verilen “ Chiquita Muz ” örneğinde dünya üzerindeki muz ticaretinin %26’sına sahip şirketin, pazardaki payının belki de yarısını tek bir kararla kaybetmesi veya koruması sonucunu doğurabilecek kadar önemlidir. Bu oranın en ufak kaybının rakamsal değeri, milyar dolarlarla ifade edilebilecek kadar yüksektir. Özellikle Amerika, Çin gibi ülkelerle Avrupa Birliği bünyesinde, bir kısım aktif ve nitelikli hukuk bürolarının, dev hukuk bürolarının, dünya yönetimi ve dünya ticaretinin şekillenmesine ilişkin önemli adımlar atmakta, rol oynamaktadırlar. Ülkemizde de bu konuda etkin oldukça az sayıda hukuk bürosu bulunmakta olup, dünya ticaretinde, diğer devletlere karşı menfaatlerimizin korunması için gereklilikleri, şirketlerin yöneticilerinin dünya pazarına açılmada devletlerinin gücünün, uluslararası hukuk işleyişine hakim, uluslararası hukuk büroları eliyle kullanılması konusunda, kararlı ve metin olmaları gerekmektedir.


Av. Umut METİN

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *